Müasir tibbdə xəstəxanalar insanların sağalması üçün ən təhlükəsiz yerlərdən biri hesab olunsa da, burada müəyyən risklər də mövcuddur. Bu risklərdən biri də xəstəxana daxilində yaranan infeksiyalardır (nookomial infeksiyalar).
Xəstəxanadaxili infeksiyalar — xəstənin tibb müəssisəsinə daxil olduqdan sonra, müalicə və ya qulluq zamanı yoluxduğu infeksiyalardır. Bu infeksiyalar adətən xəstəxanaya yerləşdirildikdən 48 saat və ya daha sonra ortaya çıxır.
Xəstəxanadaxili infeksiyalarının yaranmasına bir neçə əsas amil təsir edir:
🔹 Gigiyena qaydalarının pozulması
Əllərin düzgün yuyulmaması və ya dezinfeksiya edilməməsi mikroorqanizmlərin yayılmasına səbəb olur.
🔹 Sterilizasiya və dezinfeksiya çatışmazlıqları
Tibbi alətlərin kifayət qədər steril olmaması infeksiya riskini artırır.
🔹 İnvaziv prosedurlar
Kateter, süni tənəffüs aparatları və cərrahi müdaxilələr infeksiya üçün “giriş qapısı” yaradır.
🔹 Zəif immun sistemi
Xüsusilə ağır xəstələr, yaşlılar və uşaqlar daha risk altındadır.
🔹 Antibiotiklərin düzgün istifadə olunmaması
Antibiotiklərə davamlı bakteriyaların yaranmasına səbəb olur.
Ən çox rast gəlinən növlər
• Sidik yolları infeksiyaları (kateterlə əlaqəli)
• Cərrahi yara infeksiyaları
• Ağciyər infeksiyaları (ventilyatorla əlaqəli pnevmoniya)
• Qan dövranı infeksiyaları
Xəstəxana infeksiyalarının qarşısını almaq mümkündür və bu, həm tibb işçilərinin, həm də pasiyentlərin məsuliyyətidir:
🧼 Əl gigiyenasına riayət edin
Əllərin mütəmadi yuyulması ən effektiv qoruyucu üsuldur.
🧴 Dezinfeksiya qaydalarına əməl edin
Tibbi avadanlıqlar və səthlər mütəmadi dezinfeksiya olunmalıdır.
😷 Fərdi qoruyucu vasitələrdən istifadə edin
Maska, əlcək və xalatlar infeksiyanın yayılmasını azaldır.
💉 İnvaziv müdaxilələri minimuma endirin
Zəruri olmadıqca kateter və digər cihazlardan istifadə edilməməlidir.
📋 Antibiotiklərdən düzgün istifadə edin
Yalnız həkim təyinatı ilə və tam kurs üzrə istifadə olunmalıdır.
Xəstəxana infeksiyaları ciddi fəsadlara səbəb ola bilər, lakin düzgün profilaktik tədbirlər sayəsində onların qarşısını almaq mümkündür. Unutmayaq ki, təhlükəsiz mühit həm tibbi personalın, həm də pasiyentin birgə məsuliyyətidir.
